Unlu mamuller otomasyon sistemi, ekmek, simit, poğaça, kek, bisküvi gibi ürünlerin üretim sürecini baştan sona otomatik olarak yöneten entegre kontrol ve üretim sistemidir. Amaç; hijyenik, standart kalitede, yüksek verimli ve düşük maliyetli üretim sağlamaktır.
1️⃣ Sistem Nedir?
Unlu mamuller otomasyon sistemi; hammaddenin tartımından başlayarak yoğurma, fermantasyon, şekillendirme, pişirme, soğutma ve paketlemeye kadar tüm aşamaların PLC ve endüstriyel yazılımlar ile kontrol edildiği üretim sistemidir.
Genellikle büyük ölçekli fırınlar, entegre tesisler ve endüstriyel üretim yapan firmalarda kullanılır.
2️⃣ Üretim Süreci ve Otomasyon Aşamaları
1. Hammadde Depolama ve Tartım Otomasyonu
-
Un siloları (seviye sensörlü)
-
Otomatik un taşıma (pnömatik sistem)
-
Su dozajlama sistemleri
-
Maya ve katkı maddesi dozaj pompaları
-
Loadcell (yük hücresi) ile hassas tartım
📌 Sistem reçeteye göre otomatik olarak doğru miktarda malzemeyi karıştırır.
2. Hamur Yoğurma Otomasyonu
-
Endüstriyel mikserler PLC ile kontrol edilir
-
Karıştırma süresi, devir sayısı, sıcaklık otomatik ayarlanır
-
Hamur sıcaklığı sensörlerle izlenir
Amaç: Standart hamur kıvamı sağlamak.
3. Dinlendirme (Fermantasyon) Kontrolü
-
Fermantasyon odalarında sıcaklık ve nem kontrolü
-
Otomatik zamanlayıcılar
-
Nem sensörleri
📌 Örneğin 32°C ve %75 nem ortamı otomatik sağlanır.
4. Bölme ve Şekillendirme Otomasyonu
-
Hamur kesme makineleri
-
Gramaj kontrol sistemleri
-
Yuvarlama ve şekillendirme makineleri
-
Konveyör bant sistemleri
Kamera sistemleri ile gramaj ve şekil kontrolü yapılabilir.
5. Pişirme (Fırın Otomasyonu)
-
Tünel fırınlar
-
Katlı fırın sistemleri
-
Sıcaklık zon kontrolü
-
Buhar enjeksiyon sistemi
-
PID sıcaklık kontrolü
Fırın içi sıcaklık sensörleri sayesinde her bölgede homojen pişirme sağlanır.
6. Soğutma ve Paketleme
-
Soğutma spiral hatları
-
Metal dedektör sistemleri
-
Otomatik paketleme makineleri
-
Barkod ve etiketleme sistemi
Hijyen ve kalite kontrol bu aşamada çok kritiktir.
3️⃣ Kullanılan Teknolojiler
-
PLC (Siemens, Schneider vb.)
-
SCADA sistemleri
-
HMI operatör panelleri
-
Sensörler (sıcaklık, nem, basınç)
-
Loadcell tartım sistemleri
-
Servo motorlar
-
Konveyör sistemleri
-
Endüstriyel robotlar
4️⃣ Yazılım Tarafı
Modern sistemlerde:
-
Reçete yönetimi
-
Parti (batch) takibi
-
Üretim raporları
-
Enerji tüketim analizi
-
HACCP uyumluluk takibi
-
ERP entegrasyonu
Tüm veriler dijital olarak kayıt altına alınır.
5️⃣ Avantajları
✅ Standart kalite
✅ Daha az insan hatası
✅ Daha hijyenik üretim
✅ Yüksek kapasite
✅ Enerji tasarrufu
✅ İzlenebilirlik (hangi partide ne üretildiği görülebilir)
6️⃣ Küçük Fırın vs Endüstriyel Tesis
| Özellik | Küçük Fırın | Endüstriyel Tesis |
|---|---|---|
| Tartım | Manuel | Otomatik |
| Yoğurma | Yarı otomatik | Tam otomatik |
| Pişirme | Katlı fırın | Tünel fırın |
| Paketleme | Manuel | Robotik |
7️⃣ Gerçek Hayat Örneği
Büyük ekmek üretim tesislerinde:
-
Un silodan otomatik çekilir
-
Su ve maya reçeteye göre eklenir
-
Hamur otomatik yoğrulur
-
Bölme-şekillendirme yapılır
-
Tünel fırında pişirilir
-
Soğutulur
-
Metal dedektörden geçer
-
Otomatik paketlenir
Saatte binlerce ekmek üretilebilir.